Skansen Lokomotyw w Zduńskiej Woli-Karsznicach
karolina.kowalska
Skansen Lokomotyw w Zduńskiej Woli-Karsznicach powstał dzięki kolejarzom mieszkającym na dużym osiedlu założonym dla pracowników w latach 30. XX w. w związku z budową magistrali łączącej Śląsk z portami bałtyckimi. Inicjatywa i zaangażowanie pracowników PKP będących jednocześnie pasjonatami kolei znalazły odzwierciedlenie w liczbie eksponatów, dlatego warto odwiedzić ten obiekt funkcjonujący w nadal czynnej lokomotywowni. Z dziejów skansenu Historia skansenu sięga 1989 r., kiedy to zrodziła się koncepcja zachowania systematycznie wycofywanych z eksploatacji pojazdów i urządzeń, czego efektem było postawienie przy drodze Łodź-Wrocław pomnika - parowozu Px48 z 1953 r. Wkrótce na terenie Zakładu Taboru Kolejowego pracownicy zorganizowali izbę tradycji (w budynku dawnej olejarni i lampiarni) i kolekcję parowozów, stopniowo powiększaną m.in. dzięki Muzeum Kolejnictwa w Warszawie. Opracowano również monografi ę zakładu oraz przystąpiono do opracowywania dokumentacji historyczno-konserwatorskiej zgromadzonych eksponatów. W 1994 r. specjalnie dla dzieci wykonano symulator wjazdu kolejką linowo-terenową na Gubałówkę (wykorzystano oryginalny tabor i urządzenia z 1937 r.). Skansen organiz...
Skansen Lokomotyw w Zduńskiej Woli-Karsznicach powstał dzięki kolejarzom mieszkającym na dużym osiedlu założonym dla pracowników w latach 30. XX w. w związku z budową magistrali łączącej Śląsk z portami bałtyckimi. Inicjatywa i zaangażowanie pracowników PKP będących jednocześnie pasjonatami kolei znalazły odzwierciedlenie w liczbie eksponatów, dlatego warto odwiedzić ten obiekt funkcjonujący w nadal czynnej lokomotywowni. Z dziejów skansenu Historia skansenu sięga 1989 r., kiedy to zrodziła się koncepcja zachowania systematycznie wycofywanych z eksploatacji pojazdów i urządzeń, czego efektem było postawienie przy drodze Łodź-Wrocław pomnika - parowozu Px48 z 1953 r. Wkrótce na terenie Zakładu Taboru Kolejowego pracownicy zorganizowali izbę tradycji (w budynku dawnej olejarni i lampiarni) i kolekcję parowozów, stopniowo powiększaną m.in. dzięki Muzeum Kolejnictwa w Warszawie. Opracowano również monografi ę zakładu oraz przystąpiono do opracowywania dokumentacji historyczno-konserwatorskiej zgromadzonych eksponatów. W 1994 r. specjalnie dla dzieci wykonano symulator wjazdu kolejką linowo-terenową na Gubałówkę (wykorzystano oryginalny tabor i urządzenia z 1937 r.). Skansen organizował również cieszące się popularnością przejazdy zabytkowym pociągiem. W związku brakiem środków na utrzymanie obiektu w 2005 r. cztery lokomotywy zostały przejęte przez inne placówki muzealne, a sam skansen od 2001 r. jest w stanie likwidacji. W maju 2006 r. przekazano go pod zarząd Oddziału Gospodarowania Nieruchomościami PKP SA w Łodzi, który z kolei podjął rozmowy z władzami Zduńskiej Woli w sprawie przekazania zabytkowego obiektu miastu. Obecnie przyszłość i regularne udostępnianie skansenu stoją pod znakiem zapytania. Eksponaty W skansenie można obejrzeć następujące eksponaty: . parowozy: typowe dla karsznickiej parowozowni ciężkie parowozy towarowe (Tr21, Ty51, Ty246); parowóz szerokotorowy Ty23; także: Ty42, Ty43, Ty45, TKp Śląsk, TKh-4027 Ferrum, TKb-10 Baziel, . spalinowe: SM30 z 1962 r. i SM03 z 1964 r. z Chrzanowa, SM41 z 1966 r. i wagon motorowy SN61 z 1975 r. prod. Ganz-Mavag, . lokomotywy elektryczne: ET21 z 1959 r. prod. Pafawag, . wagony pasażerskie: najstarszy w Europie pociąg retro złożony z dwuosiowych wagonów pruskich z 1886 r.; bagażowy z 1922 r.; pozostałości "wirtemberga" z ok. 1866 r. będącego naj starszym w Polsce wagonem osobowym, . inne: pług wirowy W-14 prod. Henschel z 1942 r., amerykański żuraw parowy (20 t) z 1942 r., benzolową pompę wodną Deutza z 1902 r., lokomobilę parową Buckau-R.Wolf z 1942 r., spalinowy generator prądotwórczy Eberman/Skoda z 1930 r., silnik spalinowy Perkun z 1928 r., siedmiometrową makietę kolejową w skali H0, dokumenty, zdjęcia, lampy, telefony etc. Nazwa parowozu TKh-4027 Ferrum pochodzi od huty Ferrum w Katowicach, dla której Fabryka Lokomotyw w Chrzanowie specjalnie zbudowała pierwsze egzemplarze tej serii.
Judyta Kurowska-Ciechańska, Ariel Ciechański
