W położonym w Górach Sowich Dzierżoniowie - ważnym węźle kolejowym na przełomie XIX i XX w. - zachowały się dwie ciekawe parowozownie, w których w 2003 r. utworzono Sowiogórskie Muzeum Techniki. Z dziejów dzierżoniowskiej szopy Pierwsza linia kolejowa dotarła do Dzierżoniowa ze Świdnicy już w 1855 r., uzyskując 3 lata później przedłużenie do Ząbkowic Śląskich. W 1858 r. wybudowano za dworcem w kierunku Ząbkowic również pierwszą parowozownię w kształcie prostokąta mającą cztery stanowiska. Wzrost liczby przewozów pod koniec XIX w. wymusił budowę drugiego toru na odcinku Świdnica-Dzierżoniów-Ząbkowice oraz spowodował dalszy rozwój stacji, w tym budowę w 1900 r. nowej parowozowni (wachlarzowej o ośmiu stanowiskach). Stara parowozownia została natomiast przerobiona na warsztaty i magazyny, a w jej fragmencie w latach 60. XX w. utworzono kolejowe mieszkania. Na skutek zniszczenia jednej ze ścian przez rozpędzony parowóz przebudowie polegającej na utworzeniu warsztatów w miejsce zlikwdowanego toru poddana została także parowozownia wachlarzowa. W latach 60. XX w. parowozy zaczęły być wypierane przez lokomotywy spalinowe, które stacjonowały do przełomu lat 80. i 90. XX w. Stopniowy sp...
W położonym w Górach Sowich Dzierżoniowie - ważnym węźle kolejowym na przełomie XIX i XX w. - zachowały się dwie ciekawe parowozownie, w których w 2003 r. utworzono Sowiogórskie Muzeum Techniki. Z dziejów dzierżoniowskiej szopy Pierwsza linia kolejowa dotarła do Dzierżoniowa ze Świdnicy już w 1855 r., uzyskując 3 lata później przedłużenie do Ząbkowic Śląskich. W 1858 r. wybudowano za dworcem w kierunku Ząbkowic również pierwszą parowozownię w kształcie prostokąta mającą cztery stanowiska. Wzrost liczby przewozów pod koniec XIX w. wymusił budowę drugiego toru na odcinku Świdnica-Dzierżoniów-Ząbkowice oraz spowodował dalszy rozwój stacji, w tym budowę w 1900 r. nowej parowozowni (wachlarzowej o ośmiu stanowiskach). Stara parowozownia została natomiast przerobiona na warsztaty i magazyny, a w jej fragmencie w latach 60. XX w. utworzono kolejowe mieszkania. Na skutek zniszczenia jednej ze ścian przez rozpędzony parowóz przebudowie polegającej na utworzeniu warsztatów w miejsce zlikwdowanego toru poddana została także parowozownia wachlarzowa. W latach 60. XX w. parowozy zaczęły być wypierane przez lokomotywy spalinowe, które stacjonowały do przełomu lat 80. i 90. XX w. Stopniowy spadek liczby przewozów w latach 90. doprowadził do likwidacji lokomotywowni. Potem parowozownia wachlarzowa służyła jako warsztat i garaż wózków motorowych służby drogowej PKP. W 2003 r. szczęśliwie zachowane w dobrym stanie parowozownie przejęła Fundacja Otwartego Muzeum Techniki, która zorganizowała kolejowy oddział Sowiogórskiego Muzeum Techniki. Przejazdy turystyczne Muzeum stopniowo remontuje tabor (w 2007 r. spalinowy) oraz planuje sprowadzenie parowozu w celu uruchomienia pociągów turystycznych na bardzo ciekawych widokowo liniach Gór Sowich. Chętni mogą skorzystać z przejazdów drezynami na bocznicy stacyjnej, linii bielawskiej z 1891 r. (6 km) i bystrzyckiej z lat 1902-1904. Organizowane są także wycieczki na nieczynne stacje kolejowe w regionie: Jugowice na dawnej Kolei Bystrzyckiej z 1904 r., Walim na zlikwidowanej w latach 60. XX w. dawnej kolei o trakcji elektrycznej z 1914 r. W pierwszy weekend września odbywa się od kilku lat popularny "Sowiogórski Festiwal Techniki". Można również zorganizować piknik lub grilla (kiełbaski trzeba zabrać ze sobą). Dodatkowym udogodnieniem dla zwiedzających jest możliwość noclegu w pokojach gościnnych. Eksponaty Twórcy muzeum stopniowo gromadzą kolejowe eksponaty, które są odbudowywane w warsztacie. Na uwagę zasługują dwie lokomotywy spalinowe (409Da i Ls40) i drezyny. Warto obejrzeć także znajdujące się na terenie parowozowni warsztaty i urządzenia do obsługi parowozów, m.in. wyremontowaną obrotnicę z 1900 r., wciągarkę bramową z 1902 r., zapadnie i suwnice. Interesujący się szeroko rozumianą techniką mogą obejrzeć ciekawą kolekcję lamp i odbiorników radiowych działającej niegdyś w Dzierżoniowie fabryki Diora oraz ekspozycje poświęcone gospodarce regionu (górnictwu, energetyce i przemysłowi włókienniczemu).
. Siedziba: Parowozownia Dzierżoniów, ul. Sienkiewicza 19, Dzierżoniów (ok. 200 m za dworcem PKP). . Dojazd: z Wrocławia Głównego pociągiem (osobowym z przesiadką w Jaworzynie Ślaskiej do 2 godz. lub w Kamieńcu Ząbkowickim ok. 2-3 godz. w zależności od skomunikowania, taniej przez Jaworzynę Śląską), z dworca PKP pieszo ok. 2 min wzdłuż linii kolejowej do Ząbkowic Śląskich; samochodem drogą krajową nr 35 do Świdnicy i dalej nr 382, a następnie ul. Świdnicką i ul. Sienkiewicza. . Zwiedzanie: codziennie w godz. 10.00-15.00. Bilety: normalny 5 zł, ulgowy 3 zł, cena obejmuje przewodnika. Można skorzystać z noclegu w pokojach gościnnych. . Przejazdy turystyczne: drezyną na bocznicy stacyjnej, linii bielawskiej i bystrzyckiej. . Kontakt: Parowozownia Dzierżoniów, ul. Sienkiewicza 19, 58-200 Dzierżoniów, tel. (074) 832 51 84, kom. 601 755 138 lub Fundacja Otwartego Muzeum Techniki, Wybrzeże Wyspiańskiego 27, 50-370 Wrocław tel. (071) 327 99 02, kom. 601 755 138, fax (071) 321 03 61, e-mail: nadbor@pwr.wroc.pl. . Internet: www.nadbor.pwr.wroc.pl/parowozownia.
