Linia kolejowa Kłodzko-Kudowa-Zdrój
karolina.kowalska
Pochodząca z XIX w. linia kolejowa z Kłodzka do Kudowy-Zdroju, zwana koleją tkaczy, wyróżnia się imponującymi wiaduktami i tunelami. Z dziejów linii Linia kolejowa z Kłodzka do Kudowy powstała z inicjatywy dusznickiego burmistrza Paula Denglera, który upatrywał w niej szansy na rozwój gospodarczy regionu kłodzkiego i poprawę bytu miejscowych tkaczy. Dlatego linię nazywano koleją tkaczy (Weberbahn). Większość prac wykonywano ręcznie i przy pomocy środków wybuchowych. Trudności techniczne spowodowały opóźnienie oddania linii, jednak nacisk lokalnych przedsiębiorców był tak duży, że ostatecznie pierwszy odcinek Kłodzko-Szczytna o długości 19 km otwarto w stanie niewykończonym 15 grudnia 1890 r. Na stacji w Szczytnie zlokalizowano trzy tory i parowozownię mieszczącą dwa stanowiska. Ze względu na ponadprzeciętny ruch postanowiono przedłużyć linię do Kudowy, co nastąpiło dopiero w 1905 r., ponieważ koleje państwowe przeżywały problemy fi nansowe i skoncentrowały się na innych liniach. Wreszcie sprawą budowy dalszego odcinka zainteresowano samego cesarza, co zaowocowało wizytą w terenie wysokich urzędników państwowych. Po wydaniu w 1900 r. zgody na kontynuację linii do Kudowy przystąp...
Pochodząca z XIX w. linia kolejowa z Kłodzka do Kudowy-Zdroju, zwana koleją tkaczy, wyróżnia się imponującymi wiaduktami i tunelami. Z dziejów linii Linia kolejowa z Kłodzka do Kudowy powstała z inicjatywy dusznickiego burmistrza Paula Denglera, który upatrywał w niej szansy na rozwój gospodarczy regionu kłodzkiego i poprawę bytu miejscowych tkaczy. Dlatego linię nazywano koleją tkaczy (Weberbahn). Większość prac wykonywano ręcznie i przy pomocy środków wybuchowych. Trudności techniczne spowodowały opóźnienie oddania linii, jednak nacisk lokalnych przedsiębiorców był tak duży, że ostatecznie pierwszy odcinek Kłodzko-Szczytna o długości 19 km otwarto w stanie niewykończonym 15 grudnia 1890 r. Na stacji w Szczytnie zlokalizowano trzy tory i parowozownię mieszczącą dwa stanowiska. Ze względu na ponadprzeciętny ruch postanowiono przedłużyć linię do Kudowy, co nastąpiło dopiero w 1905 r., ponieważ koleje państwowe przeżywały problemy fi nansowe i skoncentrowały się na innych liniach. Wreszcie sprawą budowy dalszego odcinka zainteresowano samego cesarza, co zaowocowało wizytą w terenie wysokich urzędników państwowych. Po wydaniu w 1900 r. zgody na kontynuację linii do Kudowy przystąpiono do prac, którym towarzyszył ogromny pośpiech. Stacja w Dusznikach została wybudowana na skalnej półce wykutej w zboczu i mieściła dwa perony, trzy tory i prowizoryczny dworzec. Ofi cjalne otwarcie odcinka do Dusznik nastąpiło 30 listopada 1902 r., po czym wiosną następnego roku kontynuowano prace na odcinku ponad 20 km do Kudowy. Ten odcinek okazał się najtrudniejszy ze względu na konieczność przebicia dwóch tuneli oraz budowy mostu nad Bystrą w Lewinie. W okolicach Lewina Kłodzkiego z powodu oszczędności zrezygnowano z tuneli, budując wysokie nasypy oraz liczne serpentyny o łukach ok. 180°. Ofi cjalne otwarcie odcinka Duszniki-Kudowa nastąpiło 8 lipca 1905 r. Mimo przedłużenia w 1906 r. linii do stacji Kudowa Słone w kierunku granicy państwa punkt końcowy dla większości pociągów stanowiła stacja Kudowa Zakrze (Sackisch), oddalona w czasie budowy linii 5 km od kurortu, a obecnie znajdująca się w jednej z dzielnic Kudowy-Zdroju. W 1880 r. zainicjowano budowę połączenia do austriackiego Nachodu, którego nie zrealizowano ze względów politycznych. Dopiero po II wojnie światowej przerzucono prowizoryczny drewniany most przez graniczną rzekę Metuje, otwierając połączenie Kudowa Słone-Nachod, które łączyło Polskę z Czechami od kwietnia 1945 r. do marca 1946 r. W okresie międzywojennym linia przeszła największy kryzys w 1923 r., nigdy nie osiągając natężenia ruchu sprzed 1914 r. Większy ruch zanotowano w czasie ewakuacji niemieckiej w 1944 r. oraz po uruchomieniu połączenia Kudowa Słone-Nachod. Od lat 60. XX w. przewozy powoli malały na skutek rozwoju transportu samochodowego. Gwałtowny spadek ich liczby nastąpił na początku lat 90. XX w. na skutek zmian społeczno-gospodarczych. W 1998 r. w wyniku powodzi nastąpiło wstrzymanie ruchu na odcinku Polanica-Zdrój-Kudowa- Zdrój na ponad 2 lata. 1 marca 2006 r. zawieszono codzienne pociągi osobowe, pozostawiając jedynie sezonowe pociągi pośpieszne, jednak po kilku miesiącach przywrócono (znacznie ograniczony) ruch osobowy. Zwiedzanie Linia o długości ponad 40 km została zbudowana w trudnym górskim terenie, co wymagało pokonania wielu dolin, rzek oraz skalistych gór. Najciekawszy jest odcinek Duszniki-Kudowa o długości 20,5 km i nachyleniu dochodzącym do 2%, który ma dwa tunele, wspaniały wiadukt w Lewinie Kłodzkim oraz łuki rzędu 180°. Między Dusznikami a Kudową warto zwrócić uwagę na: . przebiegający po łuku tunel o długości 577 m pod górą Grodziec (634 m), w którym znajduje się najwyższy punkt na linii, . bardzo ładny kamienny most w Lewinie Kłodzkim o wysokości ponad 20 m nawiązujący stylem do rzymskich akweduktów. Uwagę zwraca także przekop o długości kilkuset metrów na odcinku Kłodzko-Duszniki-Zdrój tuż przed Dusznikami. Pasażerowie odczuwają niekiedy także zmienne nachylenie torów, powodujące staczanie się pociągu w wyniku niewłaściwego zahamowania. Przejazdy turystyczne Od 1 marca 2006 r. linię można przejechać wyłącznie jadącym trzy razy w ciągu doby sezonowym pociągiem pośpiesznym z Wrocławia oraz przywróconymi po kilku miesiącach od zawieszenia zaledwie dwoma kursującymi codziennie pociągami osobowymi. Czas przejazdu wynosi blisko 2 godz.
Judyta Kurowska-Ciechańska, Ariel Ciechański